Skip to main content

Spreuke 6:1-19

Written by Chris van Wyk on . Posted in Kronologiese Bybelleesplan.

Leef met oorleg

Spreuke 6:1-5

Die pa moedig sy seun in die tweede plek aan om nie borg te staan vir vreemdes nie, dws mense wat jy nie ken nie (vgl Spr 11:15; 20:16). Trouens, dit geld borgskap vir enige skuld, veral waar jy nie het om te betaal nie (vgl Spr 22:26-27).

Dit gaan hier oor die mag wat ander dan oor jou kan uitoefen. Met vreemdes is dit boonop mense waarvan jy geen benul het van hulle karakter en motiewe nie. Die pa wil hê dat sy seun vry moet wees van verpligtinge wat moontlik vanweë ander se dwaasheid op hom gelê kan word.

En as dit wel gebeur het dat jy vir vreemdes borg gestaan het? Wel, doen alles in jou vermoë om daaruit los te kom! Soebat, pleit, selfs al kos dit jou ’n nag se slaaploosheid. Sorteer dit uit! Dit geld uiteraard nie wanneer ’n mens iemand anders iets kwytskeld of help met ’n geskenk nie. Maar, daarvoor geld ander reëls (vgl Spr 3:27-28).

Spreuke 6:6-11

Die pa waarsku in die derde plek teen luiheid, ’n deurlopende tema in Spreuke (vgl Spr 10:4; 19:24; 20:4; 21:25; 26:16; 30:25; vgl ook Pred 4:25). Die pa gebruik hier die voorbeeld van die miere wat die enigste tyd benut wat daar vir hulle is om hulle kosvoorraad reg maak. Dit is tydens die oestyd van die boere in die somer, wanneer daar kos op die dorsvloere beskikbaar is vir die miere. Dit is al tyd wat die miere het om dit te doen, sodat hulle kos het wanneer daar niks meer op die lande is nie. En hulle doen dit sonder iemand wat hulle voorsê.

Daar is dus maar net een manier om gebrek in ’n mens se lewe te voorkom. Dit is deur harde en eerlike werk. Dit leer die miere ons.

Dit is een van die beginsels wat Stephen Covey gebruik het in sy bekende Law of the Farm. Jy kan nie ’n oes verwag as jy nie deeglik beplan nie, en dan die harde werk insit van voorbereiding, bemesting, plant, besproeiing, voeding, onkruidbestryding, beskerming teen peste ensomeer. Geen oes is moontlik sonder die harde werk wat dit voorafgaan nie.

Die pa waarsku sy seun dus teen luiheid. En hy moenie wag dat sy pa vir hom opdragte gee om te werk nie. Hy moet sy werk vanuit innerlike oortuiging doen. Fluksheid sal hom vrywaar van gebrek. Luiheid is dwaasheid. Daardeur bewerk jy jou eie ondergang.

Soos Peterson vers 10-11 vertaal: “A nap here, a nap there, a day off here, a day off there, sit back, take it easy—do you know what comes next? Just this: You can look forward to a dirt-poor life, poverty your permanent houseguest!” (The Message).

Spreuke 6:12-15

Die pa waarsku hom in die vierde plek teen onreg, om byvoorbeeld nie uit twee monde te praat nie. Om nie een ding te sê, maar dan ’n heel ander ding te bedoel nie. Sulke misleiers is deugniete en kwaaddoeners. Hulle bewerk onheil en onreg. Hulle saai twis en tweedrag. Hulle valse woorde kom duidelik uit valse harte.

Daar is egter meer. Deur sulke mense as deugniete – bĕliyyaʿal in Hebreeus – te beskrywe, verbind die Bybel hulle onreg nie net met ’n inherente boosheid (vgl Spr 16:27) of bose gedrag nie (Eli se twee seuns word in 1 Sam 2:12 so beskrywe), maar met die Bose self.

Dit sien ons ook in die NT waar die Satan as Belial (Griekse vertaling van bĕliyyaʿal) beskryf word. Deugniete word dus dienaars van die Duiwel. Dit is waarom gelowiges nie in geloofsgemeenskap met sulke ongelowiges mag verkeer nie (2 Kor 6:15). Daar is geen gemeenskap (fellowship) tussen Christus en Belial nie. Ons durf daarom nie self deelgenote van ’n gemeenskap van deugniete wees nie. Dit kompromitteer ons gemeenskap met Christus.

Spreuke 6:16-19

Die pa waarsku hom in die vyfde plek teen die gevaar dat hy kan vasval in eiegeregtigheid. Dit is een van die talle numeriese spreuke in die boek, waar ‘n lysie gemaak word van dinge wat gedoen moet word of in hierdie geval juis vermy moet word.

Let op hoe daar weereens op liggaamsdele gefokus word om die verkeerde gedrag te illustreer: oë, tong, hande, hart, en voete.

Let ook op hoe hierdie dinge verband hou met die wet van God, die Tien Gebooie, en hoe hier uiterlike en innerlike dinge genoem word, houdings sowel as gedrag: trotse hovaardige oë (5de gebod), ’n leuenagtige bedrieglike tong en hande wat onskuldige bloed vergiet (6de gebod), ’n hart wat onheilsplanne beraam (7de gebod), voete wat haastig na die kwaad toe loop (8ste gebod), een wat as valse getuie leuens uitryg (9de gebod) en tussen broers tweedrag saai (10de gebod).

View all posts in this series

Discover more from Bybelskool

Subscribe to get the latest posts sent to your email.

Kronologiese Bybelleesplan

Chris van Wyk

Ek is Direkteur van Bediening en Geestelike Vorming by Veritas College International. My passie in die lewe is om God bo alles te dien en gelowiges in geloofsvorming te begelei. I am Director of Ministry and Spiritual Formation at Veritas College International. My passion in life is to serve God above all and to lead believers in faith formation.

Maak 'n opmerking

Onlangse kommentaar