Skip to main content

Spreuke 23:1-35

Written by Chris van Wyk on . Posted in Kronologiese Bybelleesplan.

Werk aan jou netwerk van verhoudings

Spreuke 23:1-3

Spreuk 7 – Wees tevrede met wat vir jou voorgesit word.

Let op dat dit nie soseer oor die magsverhouding gaan nie, maar oor die effek wat ‘n onbeteuelde eetlus, en die begeerte na meer op jou kan hê. Natuurlik kan dit jou in konflik bring met die hoë amptenaar, maar dit kan jou ook verlei om dieselfde te wil hê as hy, net uit jaloesie uit.

Spreuke 23:4-5

Spreuk 8 – Moenie dat jou verlange na rykdom jou jou sin vir waardes laat verloor nie.

Nie dat rykdom as sodanig noodwendig verkeerd is nie, maar rykdom kry maklik vlerke en raak verlore. En as rykdom jou fokus is, het jy dan jouself ook verloor. Die Prediker het ook hieroor nagedink en tot dieselfde gevolgtrekking gekom. Soms jaag jy rykdom na, maar gaan dood voor jy dit kan geniet (vgl Pred 4:7-8). Soms verloor jy dit bloot weens omstandighede (vgl Pred 5:13-17). Die soeke na rykdom kan jou dus duur kos.

Spreuke 23:6-8

Spreuk 9 – Moenie by ‘n suinige mens gaan eet nie.

‘n Suinige mens sal jou aanmoedig om te eet en agteraf beskinder of slegte gedagtes oor jou koester. Kies vrygewige gasvrye mense uit as jou vriende. Kies by wie jy kuier.

Spreuke 23:9

Spreuk 10 – Moenie die waarheid aan ‘n dwaas verkondig of selfs hom reghelp nie.

‘n Dwaas moet eers by ontsag vir God uitkom, voor die wysheid sin sal maak. Soos Jesus sê: “Moenie wat heilig is, aan die honde gee nie; en gooi julle pêrels nie voor die varke nie, sodat hulle dit nie miskien met hulle pote vertrap en omdraai en julle verskeur nie.” (Matt 7:6).

Spreuke 23:10-11

Spreuk 11 – Moenie weeskinders se grond vat nie.

In samehang met spreuk 4 – moenie antieke grense verlê nie – word hier eksplisiet gepraat van weeskinders se grond. Dit is kinders wie se ouers oorlede of onkapabel is, en daarom uitgelewer is aan die skuldinvorderaars wat hulle grond kan vervreem.

Wie weeskinders egter só te na kom, speel op gevaarlike grond, omdat die Beskermer, dit is God self, aan die weeskinders se kant is. Hy is die Vader van die vaderlose. Die Losser by uitnemendheid (vgl die rol van Boas in Rut). Vergelyk ook spreuk 1, wat ‘n soortgelyke gedagte oor armes en hulpeloses verwoord.

Spreuke 23:12

Spreuk 12 – Luister met aandag na wysheid.

Jou hart / gedagtes moet op korreksie / teregwysing gerig wees om dit sorgvuldig te oorweeg. Daarom moet jou ore gespits luister na die wysheid vir onderskeiding.

Spreuke 23:13-14

Spreuk 13 – Moenie bang wees om kinders te dissiplineer nie.

Ouers word aangemoedig om nie slap te lê in hulle opvoeding en dissipline van hulle kinders nie. Dit sluit lyfstraf vir seuns in. ‘n Pak slae sal nie doodmaak nie, maar sy lewe red van die doderyk.

Spreuke 23:15-16

Spreuk 14 – ‘n Wyse seun verskaf baie plesier aan sy pa.

Die plesier van ouerskap lê primêr daarin dat die opvoeding wat jy gegee het, en die opoffering wat jy ingesit het om lewenswysheid aan jou kinders oor te dra, gestalte kry in ‘n wyse lewe. Dit is ’n intense diep vreugde – jy voel dit in jou “niere” – volgens die Semiete die setel van jou diepste emosies.

Spreuke 23:17-18

Spreuk 15 – Verseker jou toekoms deur vir die Here ontsag te hê.

Daar is altyd die verleiding en versoeking om afgunstig te wees op die gemak waarmee sondaars hulle eie belange dien. Spreuke waarsku egter dat ‘n mens se heil nie daarin lê nie, maar in ‘n lewe in ontsag vir die Here. Dan het ‘n mens ‘n ware hoopvolle toekoms wat jou nie ontneem kan word nie.

Spreuke 23:19-22

Spreuk 16 – Moenie jou ophou met suiplappe en vrate nie.

In aansluiting by die waarskuwing by wie en hoeveel jy by mense eet, waarsku Spreuke hier teen ‘n gekuier saam met suiplappe en vrate. Dit is uiteindelik nie heilsaam nie, soos spreuk 18 ook sal uitwys. Dit sal jou van die wyse pad af laat afdraai. Teenoor die dwaasheid van suiplappe en vrate word die wysheid van die ouerlike voorbeeld en die navolging daarvan aangeprys. Dit sluit ook in om die vyfde gebod om jou ouers te eer tot aan die einde van jou lewe na te volg.

Spreuke 23:23-25

Spreuk 17 – Hou by die waarheid.

Let op hoe die waarheid in vele fasette sy gestalte kry. Dit bestaan uit wysheid, selfbeheersing, insig, en reg doen (dit is wat ’n regverdige kenmerk – vers 24). Dít is hierdie vier karaktereienskappe wat ouers vreugde verskaf: wysheid, selfbeheersing, insig, en reg doen.

Spreuke 23:26-28

Spreuk 18 – Bly weg van owerspel – dws enige seks buite die huwelik.

Regdeur Spreuke word gewaarsku teen die gevaar van die slegte vrou (zōnâ) of die vreemde vrou (nākrî). Spreuke is helder daaroor dat seks met sulke vrouens soos ‘n gevaarlike afgrond is. Dit is soos ‘n smal diep put waaruit jy nie kan ontsnap nie. Seks buite die huwelik beroof jou van die lewe en laat ’n samelewing in ontrouheid verval. Die slegte gevolge daarvan kan nie oorskat word nie. Die gevaar daarvan word afgeweer deur jou hart vir die Here te gee en jou oë op sy weë te hou.

Spreuke 23:29-35

Spreuk 19 – Moenie dronk word nie.

Hierdie langer spreuk is ‘n klassieke en kostelike beskrywing van die effek wat drank op ‘n mens het wat hom of haar aan oordaad, ‘n suipery, oorgee.

View all posts in this series

Discover more from Bybelskool

Subscribe to get the latest posts sent to your email.

Kronologiese Bybelleesplan

Chris van Wyk

Ek is Direkteur van Bediening en Geestelike Vorming by Veritas College International. My passie in die lewe is om God bo alles te dien en gelowiges in geloofsvorming te begelei. I am Director of Ministry and Spiritual Formation at Veritas College International. My passion in life is to serve God above all and to lead believers in faith formation.

Maak 'n opmerking

Onlangse kommentaar

  • Chris van Wyk on Psalm 137Dit is my voorreg. Groete!
  • Doreen Snyders on Psalm 137Net om weer 'n slag dankie te sê vir al die wonderlike verklarings en verduidelikings van al die Bybelse waarhede. Ons dien 'n wonderbare en allerheilige God. Ek sien baie uit na die Matteusevangelie. Nogmaals baie dankie. Doreen Snyders
  • Chris van Wyk on Psalm 119:169-176Absoluut!
  • sparklybc467b2e69 on Psalm 119:169-176Psalm 119 is voorwaar ñ baie Geseënde Psalm
  • Chris van Wyk on Psalm 119:145-152Dis self opnuut weer ‘n vreugde vir my.
  • originalblizzard19aaa84c56 on Psalm 119:145-152Ek was altyd baie langtand om Ps 119 aan te durf, nou wens ek dat dit nie ophou nie... Ps 119 is te kort!!! PDH
  • sparklybc467b2e69 on Psalm 119:105-112Goeie middag, baie dankie vir die deel van die kosbare verhaal wat so gepas is met die Psalm
  • originalblizzard19aaa84c56 on Psalm 119:1-8Sien waarlik die nou verband tussen OT EN NT. waarlik verhelderend. אמן
  • Chris van Wyk on Psalm 118:19-29Ek gee maar net aan wat ek ontvang het. Dit bly egter 'n kosbare voorreg.
  • sparklybc467b2e69 on Psalm 118:19-29Goeie môre, baie dankie dat u met ons deel wie en waar die vertaaling van die Bybel sy oorsprong gekry het, dit is so kosbaar, baie dankie vir een en elkeen wat deel is en was om hierdie kosbare woord ook vir ons in ons Taal te kon uitlê
  • sparklybc467b2e69 on Psalm 110Baie dankie vir hierdie kosbaarhede wat u met ons deel. Ek het Openbaring 22 gelees en dit klink baie soos die tuin van Eden, hy praat van die boom van lewe. Die sondeval gemaak dat die mens gesondig het en dat hul nie meer in die tuin kon woon nie asgevolg van die sonde.
  • sparklybc467b2e69 on Psalm 109:6-19Goeie middag, ek wil ook by las dat in Psalm 139:23 bid David;"Deurgrond my, O GOD, en ken my hart, toets my en ken my gedagtes" GOD ken die mens en HY deersoek die hart en die gedagtes. Ek het self al telkens gebid, HERE vergewe hulle want hulle weet nie wat hulle doen nie en dan soos die woord sel…
  • sparklybc467b2e69 on Psalm 107:33-38Baie dankie vir hierdie verduideliking. Ons lees die eerste keer van Baäl-Peor in Numeri 25. Baäl was die Kanaänitiese god van vrugbaarheid, terwyl Peor verwys na die berg in Moab waar hy onder andere aanbid is. Hy is ook in Kanaän aanbid en was 'n groot versoeking vir die Israeliete met hulle vesti…
  • sparklybc467b2e69 on Psalm 107:33-38GOD is so goeie GOD. HY gee vir ons die voorskrifte vanaf Deut. 28 en dan volg HY dit ook op in Psalm 107 en sê as ons net doen wat HY ons beveel sal dit met ons goed gaan en ons geseënd wees, nie oor ons nie, maar oor GOD en wie HY is.
  • Chris van Wyk on Psalm 106:43-48Ons lees die eerste keer van Baäl-Peor in Numeri 25. Baäl was die Kanaänitiese god van vrugbaarheid, terwyl Peor verwys na die berg in Moab waar hy onder andere aanbid is. Hy is ook in Kanaän aanbid en was 'n groot versoeking vir die Israeliete met hulle vestiging in die Beloofde Land.