Skip to main content

2 Samuel 1

Hoe het die helde geval

Die tweede boek Samuel gaan voort met die verhaal wat in 1 Samuel begin is. Die twee boeke was immers oorspronklik een werk soos een van die manuskripte uit die Dooie See-rolle aantoon. Na sy suksesvolle agtervolging van die Amalekiete waar hy sy mense almal kon terugkry (1 Sam 30), keer Dawid terug om Siklag te herbou. Drie dae later kom daar ‘n jong Amalekiet by hom aan met ‘n verslag van die oorlog tussen die Israeliete en Filistyne en die dood van Saul (1 Sam 31). Dawid tree baie wreed op deur die man wat erken dat hy verantwoordelik was vir die beëindiging van Saul se lewe, te vermoor. Eerder as om die dood van sy vyand Saul te vier, skryf Dawid ‘n klaaglied vir Saul. Dawid treur ook oor die verlies van sy boesemvriend, Jonatan, sy bondgenoot en vertroueling gedurende hierdie onstuimige jare.

Teks en konteks

Dit tref my dat Dawid so geroer is deur die dood van Saul. Oor Jonatan sou ek dit nog kon verstaan, maar oor Saul, die een wat verantwoordelik was vir soveel van Dawid se ontberinge?

Dawid teken egter weereens vir Saul as die gesalfde van die Here. Sy respek vir die amp van Saul is dus ten diepste respek vir die Here. En dié grens sou hy nooit oorsteek nie, om die reg in eie hande te neem, die gesalfde van die Here te vernietig, selfs al bedreig hy Dawid se lewe.

Dat die Amalekiet dit moes ontgeld, is grusaam, maar tekenend van Dawid se integriteit en lojaliteit. Niemand mag hulle hand aan die lewe van die gesalfde van die Here slaan nie. Selfs nie aan Saul se familie nie, sal ons later in 2 Samuel 4 lees.

Dawid neem later vir Mefiboset, seun van Jonatan in sy sorg (hoofstuk 9), hoewel daar egter ook nog die grusame verhaal van die seuns van Rispa en Merab voorlê (hoofstuk 21).

Dawid treur in sy treffende klaaglied roerend oor die verwoesting van die trots van Israel, Saul en Jonatan. Drie keer verwoord hy sy pyn met die frase: “hoe het die helde geval.” Veral oor Jonatan, die een na aan Dawid se hart, is sy hartseer groot.

Dawid sing dié lied dus met ‘n waarderende gesindheid. Hy verlekker hom nie in die ongeluk wat Saul oor sy swakhede en booshede getref het nie, maar laat die volk die goeie oor Saul en Jonatan onthou. Hy onthou in sy klaaglied albei manne, Saul en Jonatan, vir hul dapperheid en krag in die geveg, en identifiseer hulle as magtige manne wat groot dinge vir die nasie Israel verrig het.

Interessant dat die lied as die Booglied in die Boek van die Opregte opgeteken is (vgl ook Jos 10:13) en aan die volk geleer is.

Boodskap en betekenis

Ondanks die moeilike verhouding wat Dawid en Saul gehad het, toon Dawid ‘n diep gevoel van rou en verdriet oor die dood van die gesalfde koning. Sy lied openbaar diep gevoelens van respek en liefde vir Saul en sy seun Jonatan.

Dit herinner ons daaraan dat selfs in die konteks van politieke en persoonlike konflik, menslikheid en respek vir die gesalfde leierskap belangrik bly. Al kan en moet ’n mens in gehoorsaamheid die pad wat die Here wys, loop. En al bring dit ’n mens in konflik met daardie leierskap.

View all posts in this series

Discover more from Bybelskool

Subscribe to get the latest posts sent to your email.

Kronologiese Bybelleesplan


Chris van Wyk

Ek is Direkteur van Bediening en Geestelike Vorming by Veritas College International. My passie in die lewe is om God bo alles te dien en gelowiges in geloofsvorming te begelei. I am Director of Ministry and Spiritual Formation at Veritas College International. My passion in life is to serve God above all and to lead believers in faith formation.

Maak 'n opmerking

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Onlangse kommentaar