Job 8 – Bildad: Teenspoed beteken God se afkeur en voorspoed sy goedkeuring

Dit skok ‘n mens om die gebrek aan simpatie in die brutale Bildad se woorde te lees.  Hy wyt die kinders se dood aan God se straf vir hulle eie oortredings en Job se siekte aan die feit dat hy nie vlekkeloos is en reg het voor God nie (8:4-5).

Bildad sluit dus by Elifas se argumente aan, maar radikaliseer dit.  Hy handhaaf onomwonde die perspektief dat God regverdig is en dat alle rampe dus ‘n teken is van sy straf vir die onreg van mense (8:1-7).  Bildad baseer dit op die wysheid van die tradisie – die oorgelewerde insig wat van die voorgeslagte af kom – sowel as op die wette van die natuur, die sogenaamde algemene openbaring (8:8-10) en wys met uitdagende metafore aan hoe dit uitspeel in die lewe van die goddelose en die vrome (8:11-22).

Sy basiese vertrekpunt word aan die einde geformuleer dat wat met mense gebeur op sigself reeds hulle vroomheid en goedheid illustreer of dan hulle goddeloosheid en boosheid: “God verwerp nooit die opregte nie … en staan ook nie dié by wat onreg doen nie.” (8:20).

Bildad draai dus die oorsaak-en-gevolg teologie om en lees uit die gevolge wat gesien kan word in die dinge wat met mense gebeur – lyding, rampe, ongeluk – wat dit veroorsaak het – onreg en goddeloosheid.  En omgekeerd.  Bildad sê dus in kort: “daar draai nie ‘n rokie sonder dat daar ook ‘n vuurtjie is nie.”  Riete en vleigras groei waar daar water is (8:11)!

Bildad se prentjie van God is dus eenvoudig.  God is regverdig teenoor beide die vrome (opregte) en die een wat onreg doen.  Die vrome word geseën vir sy vroomheid.  Die onregverdige word gestraf vir sy onreg.

Job moet hom dus op God verlaat, sê Bildad, want God sal hom weer in sy sorg neem.  Hy moet net nie praat asof God die reg verdraai nie en sy vanselfsprekende skuld bely, want Job se tragedies bewys vir Bildad sy afvalligheid.

Hoe graag sou ‘n mens nie die woorde van vers 20 vir jouself wou toeëien nie, omdat dit eintlik soveel waarheid bevat?  God verwerp mos nooit die regverdige nie.  Dit is tog waar.  Hy staan ook nie uiteindelik by dié wat onreg doen nie.  Dit is tog ook waar.

Maar, dan kan ‘n mens die lewe nie so onbarmhartig soos Bildad uitlê en veral die teologie van God se betrokkenheid by die wêreld omkeer en sy wil aflees uit wat gebeur nie.  Asof teenspoed per se op God se afkeur dui en voorspoed per se op sy goedkeuring nie. Dit is onteenseglik nie só nie.

Job beleef immers ironies genoeg weer voorspoed, ten spyte van die tragedie van sy verlies van sy goed en sy gesondheid.  Die Here gee hom weer vreugde, net omdat God kan en wil!  En daarop kan ons bly hoop.