Skip to main content

Psalm 23

Die fokus van hierdie Leesplan is gemeenskap met God. Ons begin telkens met die bid van die Ons Vader, bid dan die Psalm met ‘n tyd van nadenke, en sluit ons gebedstyd af met ‘n kort Lofprysing. Die idee is dat jy na die Ons Vader die kort gedeelte oor die teks en konteks van die Psalm lees, daarna die Psalm met aandag deurlees,  en dan vers vir vers in jou eie woorde (hardop as dit kan) bid. Daarna kan jy die kort bydrae oor die boodskap en betekenis lees vir nadenke. Sluit met die bid van die Lofprysing. Die middag en aand bid jy net die Ons Vader, die Psalm, en die Lofprysing.

Ons Vader

“Ons Vader wat in die hemele is, laat u Naam geheilig word. Laat u koninkryk kom. Laat u wil geskied, soos in die hemel, so ook op die aarde. Gee ons vandag ons daaglikse brood. En vergeef ons ons sondes, soos ons ook ons skuldenaars vergeef. En laat ons nie in versoeking kom nie, maar verlos ons van die Bose. Want aan U behoort die koninkryk en die krag en die heerlikheid tot in ewigheid. Amen.” (Matt. 6:9-13)

Teks en konteks

Psalm 23 werk met die metafoor van God as herder wat Dawid beskerm en begelei in die lewe, selfs in die diepste donkertes. Hierdie Psalm, waarskynlik die bekendste van alle Psalms, is daarom die gebed vir alle seisoene van die lewe. Dit is die geloofsbelydenis van iemand vir wie die Here van sy jeug af alles was. En wat ervaar het dat God in alle seisoene van die lewe Homself as herder bewys het.

Bid die Psalm

“’n Dawidspsalm. Die Here is my herder; daar is niks wat my ontbreek nie. Hy laat my lê in groen weivelde; na water waar rus is, lei Hy my. Hy gee my nuwe krag. Hy lei my op die pad van geregtigheid tot eer van sy Naam. Wanneer ek loop in ’n baie donker kloof, sal ek nie bang wees nie, want U is naby my. U stok en u staf beskerm en ondersteun my. U berei vir my ’n feesmaal voor die oë van al my vyande. U verwelkom my as ’n eregas deur my kop te salf met olie en my beker oorvol te maak. Waarlik, u goedheid en trou vergesel my al die dae van my lewe; en ek sal bly in die huis van die Here so lank as wat ek lewe.” NLV

Boodskap en betekenis

Psalm 23 is die belydenis van iemand vir wie die Here tye van rus en vrede gegee het en Hom daarvoor dank. Dit is ook die belydenis van iemand wat ervaar dat God rigting en betekenis in sy lewe gee en Hom daarvoor loof. Maar dan is Psalm 23 ook die belydenis van iemand wat ervaar dat daar tog ook in die lewe donker dieptes is en wat moet worstel met die pyn van nie-weet-nie, van onvervulde beloftes, van ondeursigtige raaisels. Dis juis dan wat hy kan bely dat hy nie bang hoef te wees nie, want God is by hom en by God is hy veilig. Die belydenis verdryf nie altyd die donker nie, dit beantwoord nie altyd die vrae nie, maar dit hou vas aan hoe God homself deur die eeue laat ken het, as die betroubare, as die herder, as die een wat dinge laat meewerk ten goede, selfs al beteken dit dat die donkerte nie in lig verander nie. Dawid verwoord hier iets van wat die Hebreërskrywer lank hierna sou skrywe dat nie alle gelowiges altyd kry wat beloof is nie, sodat hulle nie sonder ons die voleinding sou bereik nie (Hebr. 11). Psalm 23 is dus ‘n feespsalm en ‘n troospsalm. Dit is ‘n psalm vir die lewe en die dood. Dis vir al die seisoene van die lewe. En die waarheid wat in die Psalm opgesluit lê, is dat ons hele lewe altyd by God veilig is.

Lofprysing

“Weet vandag en verstaan dat die Here God is; Hy alleen is God in die hemel en op die aarde.” (Deut. 4:39)

Psalm 24

Die fokus van hierdie Leesplan is gemeenskap met God. Ons begin telkens met die bid van die Ons Vader, bid dan die Psalm met ‘n tyd van nadenke, en sluit ons gebedstyd af met ‘n kort Lofprysing. Die idee is dat jy na die Ons Vader die kort gedeelte oor die teks en konteks van die Psalm lees, daarna die Psalm met aandag deurlees,  en dan vers vir vers in jou eie woorde (hardop as dit kan) bid. Daarna kan jy die kort bydrae oor die boodskap en betekenis lees vir nadenke. Sluit met die bid van die Lofprysing. Die middag en aand bid jy net die Ons Vader, die Psalm, en die Lofprysing.

Ons Vader

“Ons Vader wat in die hemele is, laat u Naam geheilig word. Laat u koninkryk kom. Laat u wil geskied, soos in die hemel, so ook op die aarde. Gee ons vandag ons daaglikse brood. En vergeef ons ons sondes, soos ons ook ons skuldenaars vergeef. En laat ons nie in versoeking kom nie, maar verlos ons van die Bose. Want aan U behoort die koninkryk en die krag en die heerlikheid tot in ewigheid. Amen.” (Matt. 6:9-13)

Teks en konteks

Hierdie Psalm word ten nouste met die ark verbind en is daarom soos Psalm 15 met die tempel verbind. Die twee Psalms vorm die buitenste konsentriese sirkel van die tien tempel Psalms met Psalm 19 se verheerliking van God se stem in die Skepping en in sy Woord die sentrum. Die ark van die Here het ‘n besondere geskiedenis. Nie net het dit die sigbare teenwoordigheid van die Here in die woestyn voorgestel nie. Nie net het dit ‘n plek in die heiligdom gehad, in die Allerheiligste deel, nie. Nee, dit was ook die sigbare teenwoordigheid van die Here as Israel geveg het. In die tyd van Dawid het die ark ‘n rusplek in Jerusalem gekry by die aanvang van sy regering (2 Sam. 6). Hier het dit dan gestaan, behalwe as dit tydens ’n oorlog saam met die leër geneem is (2 Sam. 11). Elke keer as hulle dan weer terugkom van die oorlog af, het hulle die ark op feestelike wyse in die stad ingeneem (2 Sam. 6:5,13). Blykbaar is hierdie Psalm op twee maniere gebruik met betrekking tot die ark. Eerstens is dit gesing op die eerste dag van die week, om die feit dat die ark ‘n rusplek in Jerusalem gekry het, te vier. Tweedens is dit gesing tydens die optog, wanneer die leërs terugkom van die oorlog af, en hulle die oorwinning kom vier. Dit is dus ‘n Psalm vir die tot-rus-kom, vir die tuiskoms van die ark, sowel as die viering van God se voortdurende teenwoordigheid by sy volk.

Bid die Psalm

“’n Dawidspsalm. Die aarde behoort aan die Here, met alles wat daarop is, die wêreld en alles wat daarop lewe. Die fondamente van die aarde het Hy in die oseane gelê, en dit op die riviere gevestig. Wie mag opklim teen die berg van die Here? Wie mag staan in sy heilige plek? Net hulle wie se dade onskuldig, wie se denke sonder bybedoeling is; wat nie bedrog pleeg nie en nie ’n eed valslik aflê nie. So ’n persoon sal die seën van die Here ontvang en God sy redder sal aan hom reg laat geskied. Só lyk die mense wat Hom dien en die God van Jakob aanbid. Sela Word hoër, o poorte! Word nog hoër, eeue oue deure, sodat die roemryke Koning kan ingaan. Wie is die roemryke Koning? Die Here, sterk en magtig, die Here, onoorwinlik in die stryd. Gaan oop, o poorte! Gaan oop, eeue oue deure, sodat die roemryke Koning kan ingaan. Wie is die roemryke Koning? Die Here, die Almagtige, Hý is die roemryke Koning. Sela” NLV

Boodskap en betekenis

Die Psalm is herhaaldelik by die tempel opgevoer. In so ’n opvoering het die mense aan die buitekant van die tempelpoort uitgeroep dat die poorte hulle moet ophef (hoër raak) en oopgaan sodat die magtige Koning kan ingaan. Dan het die priesters aan die binnekant gevra: “wie is hierdie magtige Koning?” en die mense buite het geantwoord: “Die Here, sterk en geweldig, die Here, oorwinnaar in elke stryd.” Dan het die tempelpoort oopgegaan as simbool dat die Here nou by sy mense is. Die boodskap van die Psalm is daarom tweërlei. Aan die een kant bevestig dit aan die gemeenskap van Israel dat: alles behoort aan die Here (vgl. Paulus wat dié teks aanhaal as bevestiging dat ‘n mens alles mag eet – 1 Kor. 10:26). Aan die ander kant verseker dit die mense wat in Sy teenwoordigheid wil lewe: dié God seën sy mense. Hierdie is ’n Psalm vir tot rus kom by God. Soos Jesus hierna sou sê: Kom na My toe almal wat vermoeid en belas is, en Ek sal vir julle rus gee (Matt. 11:25).

Lofprysing

“Weet vandag en verstaan dat die Here God is; Hy alleen is God in die hemel en op die aarde.” (Deut. 4:39)

Psalm 25:1-7

Die fokus van hierdie Leesplan is gemeenskap met God. Ons begin telkens met die bid van die Ons Vader, bid dan die Psalm met ‘n tyd van nadenke, en sluit ons gebedstyd af met ‘n kort Lofprysing. Die idee is dat jy na die Ons Vader die kort gedeelte oor die teks en konteks van die Psalm lees, daarna die Psalm met aandag deurlees,  en dan vers vir vers in jou eie woorde (hardop as dit kan) bid. Daarna kan jy die kort bydrae oor die boodskap en betekenis lees vir nadenke. Sluit met die bid van die Lofprysing. Die middag en aand bid jy net die Ons Vader, die Psalm, en die Lofprysing.

Ons Vader

“Ons Vader wat in die hemele is, laat u Naam geheilig word. Laat u koninkryk kom. Laat u wil geskied, soos in die hemel, so ook op die aarde. Gee ons vandag ons daaglikse brood. En vergeef ons ons sondes, soos ons ook ons skuldenaars vergeef. En laat ons nie in versoeking kom nie, maar verlos ons van die Bose. Want aan U behoort die koninkryk en die krag en die heerlikheid tot in ewigheid. Amen.” (Matt. 6:9-13)

Teks en konteks

Psalm 25 is ’n akrostiese Psalm. Elke vers begin met ’n opeenvolgende letter van die Hebreeuse alfabet (behalwe vers 18 en 22 wat vers 17 en 21 onderskeidelik uitbrei). Dit help met die onthou van die Psalm (ten minste vir die Jode!). En dit help ook in hierdie Psalm se geval om simbolies gesproke die “alfabet van geestelike groei” aan te leer. Want dit is die behoefte van Dawid. Om die pad wat regverdiges kies (Psalm 1) enduit met integriteit en opregtheid te loop, al is dit uitdagend. Om die waarheid te sê, hy weet dit is onmoontlik om die pad te loop sonder God en sonder dat Hy in alles betrokke is by ’n mens se lewe. Die belangrikste boodskap in die eerste deel van die Psalm is in vers 1-2, dat die basis van die geestelike lewe in vertroue gevind word. Die Psalmis rig hom daarom tot God in die vertroue dat God hom nie in die steek sal laat nie (vers 2). Dit is immers die ervaring van almal wat hul verwagting in God gestel het, dat God die moeite werd is om te vertrou (vers 3). Daarop maak Dawid dus staat. Sy verwagting is dat God hom sy wil sal leer en nie sy sonde teen hom sal hou nie. In vers 4-5a brei hy uit oor sy gewilligheid om deur God onderrig te word, en in vers 5b-7 oor sy afhanklikheid van God se goedheid en vergifnis.

Bid die Psalm

“’n Dawidspsalm. Ek rig my tot U, Here. Ek vertrou op U, my God! Moenie dat ek in die skande kom, of my vyande oor my laat juig nie. Niemand wat op U wag, word ooit beskaam nie, maar húlle word beskaam wat bedrieg sonder oorsaak. Here, wys my die weg wat ek moet gaan, leer my u paaie. Lei my deur u waarheid en leer my, want U, o God, is my redder. Die hele dag wag ek vol hoop op U. Dink, o Here, aan u liefde en medelye, van altyd af deur U bewys. Moenie dink aan die opstand en die sonde van my jeug nie; Here, dink eerder aan my met troue liefde, ter wille van u goedheid.” NLV

Boodskap en betekenis

Leerbaarheid en afhanklikheid is twee eienskappe wat voortspruit uit vertroue. Wat natuurlik ook beteken dat dit eintlik net die Here self is wat jou kan leer wat jy moet weet (vgl. Jer. 31:34, waar dit deel van die visie vir die toekoms is, dat elkeen deur die Here geleer sal wees, soos Hebr. 8:11 dit ook aanhaal). Dink veral na oor die lewensveranderende gedagte dat God dié wat Hom vertrou in sy vertroue neem en hulle in sy waarheid lei. Watter belofte! Dit skep die verwagting dat die Here jou al hoe meer sal ken in wat Hy besig is om te doen. Dié gedagte sal jou gebedslewe transformeer na ‘n daaglikse Godservaring! Want, sê Paulus op grond van hierdie Psalm, “Wie in Hom glo, sal nie beskaamd staan nie.” (Rom. 10:11; vgl. in die NT: Rom. 5:5; Fil. 1:20; vgl. in die OT: Jes. 28:16; 49:23).

Lofprysing

“Weet vandag en verstaan dat die Here God is; Hy alleen is God in die hemel en op die aarde.” (Deut. 4:39)

Psalm 25:8-15

Die fokus van hierdie Leesplan is gemeenskap met God. Ons begin telkens met die bid van die Ons Vader, bid dan die Psalm met ‘n tyd van nadenke, en sluit ons gebedstyd af met ‘n kort Lofprysing. Die idee is dat jy na die Ons Vader die kort gedeelte oor die teks en konteks van die Psalm lees, daarna die Psalm met aandag deurlees,  en dan vers vir vers in jou eie woorde (hardop as dit kan) bid. Daarna kan jy die kort bydrae oor die boodskap en betekenis lees vir nadenke. Sluit met die bid van die Lofprysing. Die middag en aand bid jy net die Ons Vader, die Psalm, en die Lofprysing.

Ons Vader

“Ons Vader wat in die hemele is, laat u Naam geheilig word. Laat u koninkryk kom. Laat u wil geskied, soos in die hemel, so ook op die aarde. Gee ons vandag ons daaglikse brood. En vergeef ons ons sondes, soos ons ook ons skuldenaars vergeef. En laat ons nie in versoeking kom nie, maar verlos ons van die Bose. Want aan U behoort die koninkryk en die krag en die heerlikheid tot in ewigheid. Amen.” (Matt. 6:9-13)

Teks en konteks

In die tweede deel van die Psalm brei die Psalmis op die vorige gedagtes uit.  Die Psalmis se ervaring is dat God liefde en trou bewys aan dié wat Hom vertrou, van Hom leer, en afhanklik van Hom lewe. Selfs sondaars wat op Hom fokus, word deur God geleer (vers 8-10). Dit laat hom sy skuld bely in die verwagting dat God hom sy weë sal leer. Meer nog, hy verwag dat God hom in Sy vertroue sal neem, sy geheime aan hom bekend sal maak, sodat hy met ‘n al hoe groter sekerheid met God die pad kan stap.

Bid die Psalm

“Die Here is goed en doen wat reg is. Daarom wys Hy vir sondaars die regte pad. Mag Hy die nederiges op die regte weg lei, en vir dié wat beskeie is, sy pad leer. Die paaie van die Here is goedheid en trou vir dié wat getrou is aan die bepalings van sy verbond. Ter wille van u Naam, Here, vergewe tog my sondes, want dit is baie. Wie is die een wat die Here dien? Hy sal hom wys watter pad hy moet kies. Hy sal in voorspoed lewe, en sy nageslag sal die beloofde land beërwe. Die Here se voorneme is duidelik vir dié wat Hom dien. Aan hulle maak Hy sy verbond bekend. Ek kyk altyd op na die Here vir hulp, want Hy sal my voete van die vangnet bevry.” NLV

Boodskap en betekenis

Vers 14 kan ook só vertaal word: “Die verborgenheid van die Here (NLV vertaal: “voorneme”) is duidelik vir die wat Hom vrees, en sy verbond om hulle dit bekend te maak.” (vgl. Amos 3:7 wat ook verklaar dat die Here sy raadsbesluit aan sy diensknegte, die profete, bekend maak). Dawid se reaksie is dus om in afhanklikheid van God te lewe, soos vers 15 dit sê: “Ek kyk altyd op na die Here vir hulp, want Hy sal my voete van die vangnet bevry.” Dink na oor die feit dat jy al hoe meer in die “circle of confidants” van die Here ingetrek word soos jou vertroue in die Here toeneem. Die Psalm laat my dink aan Jesus wat vir sy dissipels gesê het, dat hulle nou sy vriende is, en dat Hy aan hulle alles bekend maak wat die Vader vir Hom gesê het (Joh. 15:15).

Lofprysing

“Weet vandag en verstaan dat die Here God is; Hy alleen is God in die hemel en op die aarde.” (Deut. 4:39)

Psalm 25:16-22

Die fokus van hierdie Leesplan is gemeenskap met God. Ons begin telkens met die bid van die Ons Vader, bid dan die Psalm met ‘n tyd van nadenke, en sluit ons gebedstyd af met ‘n kort Lofprysing. Die idee is dat jy na die Ons Vader die kort gedeelte oor die teks en konteks van die Psalm lees, daarna die Psalm met aandag deurlees,  en dan vers vir vers in jou eie woorde (hardop as dit kan) bid. Daarna kan jy die kort bydrae oor die boodskap en betekenis lees vir nadenke. Sluit met die bid van die Lofprysing. Die middag en aand bid jy net die Ons Vader, die Psalm, en die Lofprysing.

Ons Vader

“Ons Vader wat in die hemele is, laat u Naam geheilig word. Laat u koninkryk kom. Laat u wil geskied, soos in die hemel, so ook op die aarde. Gee ons vandag ons daaglikse brood. En vergeef ons ons sondes, soos ons ook ons skuldenaars vergeef. En laat ons nie in versoeking kom nie, maar verlos ons van die Bose. Want aan U behoort die koninkryk en die krag en die heerlikheid tot in ewigheid. Amen.” (Matt. 6:9-13)

Teks en konteks

Die derde gedeelte van Psalm 25 is die roerende gebed van ’n eensame verlate mens. Dawid hou vas aan God se belofte dat God hom ingetrek het in sy “circle of confidants”, soos die eerste en tweede dele van die Psalm dit uitspel. Maar hy is baie bewus van die voortdurende aanvegting van buite en van binne. Let op hoe hy vra dat God self oor sy gedagtes en sy gedrag die wag sal hou, terwyl hy op God se uitkoms wag. Maar skuldbelydenis alleen kan nie sy situasie herstel nie. Hy het ook nodig dat God ingryp en hom van sy vyande verlos (vers 16-20). En die toppunt van sy gebed is dat hy vra dat opregtheid en eerlikheid (of integriteit) oor hom die wag sal hou, want op U wag (vertrou) hy (vers 21).

Bid die Psalm

“Draai u gesig na my en bewys genade aan my, want ek is alleen en in diep nood. Die kwellinge van my gedagtes word al meer. Verlos my tog uit hierdie ellende! Kyk na my pyne en kwellinge, en vergeef tog al my sondes. Kyk hoeveel vyande is teen my, hoe hulle my haat met venyn! Beskerm my en red my! Bewaar my van vernedering, want ek vertrou op U. Mag opregtheid en eerlikheid my beskerm, want ek wag op U. O God, bevry Israel uit al sy nood.” NLV

Gebed

Wanneer jy met vyandigheid gekonfronteer word, is dit ironies genoeg juis opregtheid en integriteit wat jou beskerm. Dit is soos twee karperde wat jou in die regte rigting trek, selfs al voel jy verlate en alleen in jou stryd. Dit is ook juis die dinge wat die Here se aandag trek – opregtheid en integriteit – en wat Hom betrek by die praktyk van ons lewe. Laat my dink aan Josef wat nee gesê het vir die versoeking van Potifar se vrou en die tronk moes verduur weens haar vyandigheid, maar toe deur die Here as ‘n leier in Egipte aangestel is, en op die koop toe ‘n toevlug vir sy mense in hongersnood geword het.

Lofprysing

“Weet vandag en verstaan dat die Here God is; Hy alleen is God in die hemel en op die aarde.” (Deut. 4:39)

Onlangse kommentaar