Inleiding

Die profeet Hosea, tydgenoot van Jesaja, Jona, Miga en Amos, tree op in die agste eeu v.C. Dit was volgens vers 1 die tyd van die Judese konings Ussia, Jotam, Agas en Hiskia, sowel as die koning van Israel, Jerobeam II (vgl. vroeëre tabel vir die onderskeie regeringstye). Sy boodskap is veral gemik teen die tienstamme noordryk van laasgenoemde koning, hoewel die suidryk ook betrek is in die boodskap. Hy was dus waarskynlik self van die noordryk afkomstig.

Hy voer die “regsaak” van die Here aan veral teen die afvalligheid van die volk in navolging van die geestelike en politieke leiers (5:1: “Luister hierna, priesters; gee ag, huis van Israel; en koningshuis, gee aandag, want die oordeel is vir julle bedoel.”). Tóg verkondig hy ook die deernisvolle liefde van die Here wat herstel belowe as hulle hulle tot Hom sou bekeer, self al moet hy hulle straf vir hulle ontrouheid.

Deur die boek Hosea in die OT ordening van die twaalf boeke eerste te plaas, word die problematiese verhouding tussen God en Israel met die treffende metafoor van ‘n huwelik beskrywe, ‘n gepaste inleiding vir die geheelboodskap. Hosea vertel vir ons dus in die boek van God se volhardende liefde ten spyte van Israel se volgehoue ongehoorsaamheid, iets wat in die res van die profete geëggo sal word. Hosea se problematiese huwelik met Gomer illustreer dit as ‘n treffende lewende gelykenis aan die volk.

Maleagi word daarom waarskynlik laaste van die twaalf Kleiner Profete geplaas, nie net omdat dit kronologies waarskynlik die laaste Skrifprofeet was nie, maar om dié boodskap af te rond deur die volk op te roep om nie net fisiese egskeiding te haat nie – soos God dit inderdaad doen – maar veral Hom nie te minag deur ‘n verhouding van halfhartige gehoorsaamheid nie.   Hulle moet God navolg in sy lojale liefde.

Dié twee boeke gee dus ‘n verbondsraamwerk vir die boodskap van die twaalf boeke, uitgespel in terme van die liefde wat hoort in die metaforiese huweliksverhouding tussen God en die volk. Die verdere boodskap van God se ingrype in die lewe van die volk en die nasies beide in terme van verwoesting en oordeel as in voorspoed en herstel, kan dus hierbinne deur die res van die boeke uitgespel word.

Die betekenis hiervan is dat God se oordeel en genade daarmee in sy liefde en binne verhoudings gefundeer word.

Die boodskap van die Twaalf Kleiner Profete begin in Hosea 1 met die tekening van die verhouding van God en die volk as ‘n huweliksverhouding. Die Here beskou dié verhouding egter as problematies, want dit is vir Hom asof Hy met ‘n prostituut getroud is.

Daarom is dit dan ook sy eerste opgetekende opdrag aan Hosea om Gomer, ‘n prostituut, te trou en by haar kinders te hê. Hy sal self dus ervaar wat God ervaar, en die volk sal in Hosea se ervaring die wesenlike probleem van God se ervaring met hulle raaksien.

Die hoofstuk word in twee dele geskryf, waarin 1:1-9 die opdrag van die Here en Hosea se uitvoering daarvan behels, waaraan ‘n boodskap van hoop gekoppel word in 1:10-12.

2:1-22 – “Ek gaan van haar rekenskap eis oor die Baäls

Hoofstuk 2 is uiters noukeurig saamgestel en voer die boodskap van hoofstuk 1 verder. Met taal wat herinner aan ‘n egskeiding – “want sy is nie my vrou nie en ek is nie haar man nie”, vers 1 – word die saak wat die Here teen die volk het oor hulle afvalligheid in die eerste perikoop aangeroer (2:1-4) en fokus dit op hulle “stank vir dank” houding teenoor Hom.

Hulle vereer nie die Here vir sy versorging nie, maar eeder die Baäls (vgl. 2:12 – die meervoud dui op die afgodsbeelde). Dit is die bron van die konflik tussen God en die volk, dat hulle wat HY gee, aan Baäl toeskryf.

Daarna word drie strawwe van die Here in drie opeenvolgende perikope aangekondig waarmee ons ‘n diep insig in God se regstellende aksie in die uitvoering van sy oordeel kry:

Die Here se regsaak teen die Israeliete, die inwoners van die land, word in vier dele in dié gedeelte uitgepak:

• 4:1-3 – Geen betroubaarheid, geen troue liefde, en geen kennis van God in die land
• 4:1-14 – Ek hou die priesters en profete verantwoordelik vir die volk se gebrek aan kennis
• 4:15-19 – Moenie die slegte voorbeeld van die noordryk volg nie, Juda
• 5:1-7 – Die leiers se nalatigheid maak dit onmoontlik vir die volk om die Here te ken

Die oordeel oor die volk word in twee hoofdele verder uitgespel:

• 5:8-6:3 – God hoop dat oorlogsnood vir Juda en Efraim na Hom sal laat terugkeer
• 6:4-7:16 – Efraim kry dit egter nie reg om hulle hart op die Here te rig nie

5:8-6:3 – God hoop dat oorlogsnood vir Juda en Efraim na Hom sal laat terugkeer

Die profesie word teen die agtergrond van die Siro-Efraimitiese oorlog van 734-732 v.C. gelewer, ‘n skrale dekade voor die val van Samaria en die wegvoering in ballingskap. Die noordryk – hier met die naam Efraim aangedui – het aanvanklik eers vir Juda ingeval. Lees meer daaroor by my vorige bydraes in 2 Konings 16-17 en 2 Kronieke 27-28 sowel as Jesaja 7.