Hoe lees ons die verhale in die Bybel?

Prof. Bethel Müller onderskei drie aspekte van verhale soos dié in Genesis wat ons in gedagte moet hou in ons lees daarvan.  Verhale het:

• ‘n Verwysende karakter – ons lees in die Genesis-verhale van die geboorte-ervaringe van die geloof, die oorsprong van geloof. Dit help ons dus verstaan wat gebeur in die God-mens-verhouding.
• ‘n Onmiddellike karakter – ons kan onsself herken in die verhale, trouens moet onsself identifiseer met die geloofsverhale sodat ons kan deelneem in die werklikheid waarvan dit ons vertel.
• ‘n Illustratiewe karakter – ons hoor in die verhale nuwe lewensmoontlikhede wat ons uitnooi om ons eie oorspronklike geloofservaringe te beleef. Die verhale in Genesis is as’t ware “lewensgroot” illustrasies wat die drakrag en handelingskrag van die geloof aandui.

Ons mag dus op geen manier hierdie verhale vervang met ons eie weergawe daarvan waarin net die “boodskap” daarvan belangrik is nie.  Ons mag nie die verhale reduseer tot een of meer belangrike dogmatiese boodskappe vir vandag nie.  Ons mag ook nie die verhale ontmitologiseer van hulle konkrete historisiteit, sodat ons uiteindelik net met ons eie weergawe daarvan sit nie.

Vra prof. Bethel: “Is dit nie vreemd dat ons in die prediking ons teologiese samevatting, definisie en beredenering van die teks eerder vertrou as die vorm waarin die Heilige Gees dit Self aan ons gegee het nie?” (bl 13).

Hy maak daarom ‘n sterk saak daarvoor uit dat die eksegese van verhalende tekste soos Genesis daarom die literêre dimensies van die tekste, die plot, karakters en situasie, moet ontdek en analiseer.  Hermeneuties moet ons daarna die vraag vra hoe die hoorder van die verhale vandag kan identifiseer met die fokuspunte of koördinate wat uit die teks na vore kom.

Ons moet in ons besig wees met die teks die punt ontdek waar die verhaal van die teks insny op ons verhaal, in ons ervaringsveld; die punt waar die teks ‘n transparant word vir vandag wat óns verhaal ‘n nuwe inleiding kan gee, sodat óns verhale beslissend verander en beïnvloed kan word; waar ons verhale ‘n nuwe rigting kry.

Burger, C.W. & B.A. Müller, D.J. Smit, 1988.  Riglyne vir prediking oor die Genesisverhale.  Woord teen die Lig II/3.  N G Kerk-Uitgewers: Kaapstad.